PROJEKTOWANIE URBANISTYCZNE OBSZARÓW ŚRÓDMIEJSKICH 

Kierunek studiów: Międzywydziałowy Kierunek Studiów Gospodarka Przestrzenna 

Specjalności: Urbanistyka i Transport 

PROWADZĄCY PRZEDMIOT: 

dr hab. inż. arch. Kinga Racoń- Leja, prof. PK 

OPIS KURSU 

Przedmiot  Projektowanie urbanistyczne  obszarów śródmiejskich,  prowadzony na międzywydziałowym kierunku Gospodarka Przestrzenna (specjalności: Urbanistyka i transport) na poziomie studiów drugiego stopnia, wpisuje się w blok tematyczny realizowany na Wydziale Architektury. 

CEL KURSU 

– opanowanie przez studentów umiejętności tworzenia koncepcji urbanistycznej uwzględniającej uwarunkowania kontekstu miejsca, w tym dziedzictwa kulturowego i tożsamości miejsca, pozwalającej na odpowiednią integrację przestrzenną z otaczającą zabudową, przy zachowaniu ciągłości przestrzeni publicznych i zielonych 

-rozwijanie umiejętności w zakresie warsztatu projektowego 

– rozwijanie umiejętności pracy zespołowej, prezentacji i obrony koncepcji. 

TEMATYKA ZAJĘĆ 

W ramach zajęć projektowych realizowany jest jeden moduł tematyczny (ćwiczenie). 

Obejmuje   opracowanie strategii urbanistycznej z uwzględnieniem krótkiej części analitycznej służącej ocenie jakości przestrzeni w zakresie: powiązań funkcjonalnych, walorów kompozycyjnych i kulturowych, komunikacji, potrzeb społecznych. Zasadnicza część projektu obejmuje opracowanie ogólnej koncepcji programowo-przestrzennej wybranego fragmentu struktury urbanistycznej miasta z uwzględnieniem istniejących dokumentów planistycznych. 

ZAKRES OPRACOWANIA 

Etapy pracy obejmują: 

-opracowanie analiz urbanistycznych oraz strategii planistycznej – idei projektu 

-ogólną koncepcję urbanistyczną w skali 1:2000 w postaci schematów 

– wybrany fragment koncepcji projektowej wraz z przekrojami w skali 1:500 z załączonymi dodatkowo przykładami/inspiracjami z literatury, rysunkami, wizualizacjami  

– informacje o 3-cim wymiarze – szkice, wizualizacje 

WARUNKI ZALICZENIA 

Warunkiem zaliczenia przedmiotu jest uczestnictwo w zajęciach zgodnie z zasadami określonymi w regulaminie studiów i programie kursu (ćwiczenia projektowe, przeglądy), uzyskanie pozytywnej oceny z pracy kursowej, złożenie pracy projektowej w określonym w programie kursu terminie zgodnie z wymaganą formą i zakresem merytorycznym, a także udział w prezentacji i obronie pracy. 

HISTORIA URBANISTYKI WSPÓŁCZESNEJ (15h) 

(dla specjalności planowanie przestrzenne i gospodarka komunalna, urbanistyka i transport) 

z elementami morfologii urbanistycznej 

(dla specjalności urbanistyka i transport) (15h) 

MOD MKS-GP oIIS C1 20/21 

PROWADZĄCY PRZEDMIOT: 

(rok akademicki 2025/2026 – prowadzący: prof. dr hab. inż. arch. A. A. Kantarek, dr. inż. arch. M. Strzelecka-Seredyńska) 

CEL KURSU 

• Zapoznanie studentów z zagadnieniami z historii urbanistyki XIX i XX wieku oraz ze współczesnymi osiągnięciami urbanistyki XXI wieku. 

• Przekaz wiedzy dotyczący złożoności uwarunkowań i kształtu współczesnej formy urbanistycznej oraz zasad jej kompozycji. 

• Ukazanie wzajemnie uzupełniającej się roli działań interdyscyplinarnych dla kształtowania przestrzeni zurbanizowanej. 

• Przedstawienie roli dzieła architektonicznego, form krajobrazowych oraz uwarunkowań planistycznych w procesie przemian formy zespołów urbanistycznych 

• Zapoznanie z metodologią badań morfologicznych. 

Program merytoryczny kursu w jego części projektowej obejmuje problematykę urbanistyczną związaną z kształtowaniem współczesnych obszarów śródmiejskich i koncentruje się na analizie stanu istniejącego miejskiej struktury Krakowa. 

Analiza ta dotyczy morfologii urbanistycznej wybranego fragmentu miasta (historia, stan istniejący, planowanie, wnioski dotyczące elementów morfologicznych i typologicznych).  

Ryc. 1. Przykład zestawienia map historycznych badanego terenu rejonu ul. Dąbskiej w Krakowie jako etapu wstępnego do analizy rozwoju zainwestowania obszaru (fragment opracowania grupy studentów 2025/2026; autorzy K. Data, J. Dankowska, A. Iwanicka, K. Szczerba, W. Stachura , J. Majda, K . Opaluch, M. Rudek, M. Konieczny, J. Dąbrowski) 

ZASADY PROJEKTOWANIA MIESZKALNICTWA (wykłady 10 h, projekt 20 h) 

MOD MKS-GP oIIS D16 20/21 

PROWADZĄCY PRZEDMIOT: 

(rok akademicki 2025/2026 – prowadzący: prof. dr hab. inż. arch. A. A. Kantarek) 

OPIS KURSU 

Program merytoryczny kursu obejmuje problematykę architektoniczną i urbanistyczną związaną z kształtowaniem współczesnych obszarów śródmiejskich. Przedmiotem opracowania projektowego w ramach kursu jest przestrzenna i programowa koncepcja urbanistyczna zagospodarowania działki w kwartale miejskim. Kwartał ten przedstawia określony stopień zainwestowania i stanowi kulturowo-przestrzenny kontekst dla proponowanych przekształceń. 

Podstawą do sformułowania wytycznych programu użytkowego dla obszaru opracowania oraz określenia relacji przestrzennych i funkcjonalnych z najbliższym otoczeniem jest analiza uwarunkowań lokalizacyjnych obszaru – analiza urbanistyczna (schematy, plany – 1:10000, 1:5000; 1:2000, szkice, zdjęcia, panoramy i komentarze autorskie), obejmująca teren opracowania i najbliższe otoczenie stanowiące strefę wzajemnych oddziaływań. 

Projekt obejmuje opracowanie urbanistycznej koncepcji funkcjonalnej dla wskazanej działki. Koncepcja urbanistyczna ma określić kompozycję nowych kubatur i towarzyszących im przestrzeni otwartych w relacji do całości obszaru, ustalić relacje wewnętrzne i zewnętrzne i zaproponować prawidłowy schemat powiązań funkcjonalnych.  

Projekt powinien także przedstawić przekonujące rozwiązania z punktu widzenia ekonomiki rozwiązań i zrównoważonego działania w środowisku miejskim. Dotyczy to wszystkich przedstawionych skal. 

CEL KURSU 

• Przekaz wiedzy teoretycznej i praktycznej dotyczącej metodologii związanej z projektowaniem urbanistycznym, ekologią, ochroną środowiska, zrównoważonym rozwojem i zagadnieniami prawnymi w gospodarce przestrzennej w odniesieniu do problematyki mieszkaniowej  

• Kształtowanie umiejętności tworzenia analiz, ekspertyz, projektów urbanistycznych oraz działań dotyczących problematyki mieszkaniowej  

• Rozwijanie umiejętności twórczego myślenia i działania w zakresie prac projektowych na etapie koncepcji i jej precyzowania, na etapie uzgadniania w ramach koniecznych uwarunkowań formy, funkcji, wymagań technicznych, społecznych, ekonomicznych  

• Przygotowanie do twórczego rozwiązywania zadań związanych z koordynacja i zatwierdzaniem prac projektowych 

Ryc. 2. „Ogrody Freege’go” ul. Lubicz w Krakowie. Funkcjonalna dyspozycja zagospodarowania (fragment opracowania grupy studentów 2025/2026’ autorzy: K. Małek, K. Mąka, E. Zapart)